Kinkhoestvaccinatie voor zwangeren uitgezocht

Uiteindelijk geldt altijd: maak je eigen keuze, neem mee wat voor jou belangrijk is, laat liggen wat voor jou niet belangrijk is. Er is geen goed of fout. Heb je aanvullingen? Laat het me weten!

Wat is kinkhoest?

Kinkhoest wordt veroorzaakt door de bacterie Bordetella pertussis, die een infectie van de luchtwegen veroorzaakt. Het begint met flinke verkoudheid (1-2 weken), daarna hoestaanvallen (2-6 weken).  De hoest kan nog maandenlang daarna blijven. Ondanks vaccinatie komt kinkhoest voor bij zowel gevaccineerde als ongevaccineerde kinderen / volwassenen. De hoestaanvallen zijn vaak vooral ’s nachts en kunnen gepaard gaan met kokhalzen en braken.  Vooral bij baby’s onder de 6 maanden verloopt dit heftig, omdat de longblaasjes nog kwetsbaar zijn. Wanneer je meedoet met het Rijksvaccinatieprogramma, is de hoeveelheid antistoffen bij 6 maanden voldoende om te beschermen, echter is de meest kwetsbare periode dus voorbij. 

Behandeling
In een vroeg stadium kan antibiotica de duur van de ziekte verkorten (dus niet genezen). Maar omdat het begint met verkoudheid, is dit lastig vast te stellen. 

Er zijn ideeën dat natrium ascorbaat (vitamine C) in hoge doseringen goed kan helpen. Een goede vitamine D waarde bij zwangere of borstvoedende moeder is ook belangrijk. Antilichamen tegen kinkhoest komen weinig voor in de borstvoeding. 

Rijksvaccinatieprogramma
Wanneer je meedoet aan het Rijksvaccinatieprogramma, krijgt de baby een vaccinatie tegen kinkhoest in een DaKTP/Hep.B/Hib cocktail bij 2, 3, 4 en 11 maanden. Wanneer je je als zwangere laat inenten bij 22 weken, vervalt de vaccinatie bij 2 maanden voor de baby. Na vaccinatie kan de baby nog steeds kinkhoest krijgen, volgens RIVM verloopt dit vaak minder heftig, ik heb hiervoor geen wetenschappelijk bewijs gevonden. Op www.22wekenprik.nlkun je meer lezen en ook zien waar je de afspraak kunt maken voor de vaccinatie. 

Vaccinatie
Aanleiding voor de vaccinatie is een stijging van het aantal baby’s met kinkhoest. Je krijgt als zwangere (wanneer je hiervoor kiest) een DKT vaccin (dus difterie, kinkhoest, tetanus cocktail). Het is de boostervariant dus een lagere dosis dan de vaccinatie die een baby bij 2, 3, 4 en 11 maanden krijgt. Zo krijgt de baby antistoffen via de moeder en is dus vanaf de geboorte beschermd en is de moeder zelf beschermd tegen kinkhoest. (Bescherming blijft dus relatief). Hieronder vind je informatie die je mee kunt nemen in je besluit. 

Bijwerkingen
Zie bijsluiter Boostrix.

Extra informatie

  • Er is (eerder) overgestapt van een cellulair naar een acellulair vaccin, omdat deze minder bijwerkingen en een betere bescherming zou bieden. Er zijn vermoedens dat dit heeft gezorgd voor een stijging van het aantal gevallen van kinkhoest.  De bescherming van dit vaccin is 4-6 jaar.
  • Uit de onderzoeken blijkt dat een baby (wanneer moeder gevaccineerd is in de zwangerschap) antilichamen tegen kinkhoest heeft na de geboorte. 
  • De Gezondheidsraad gaat van uit van een mogelijk doelmatige vaccinatie. Een verlaging van het aantal complicaties of sterfgevallen onder baby’s door vaccinatie tijdens de zwangerschap wordt op dit moment echter niet ondersteund door bewijs uit onderzoek.
  • Blunting effect: een onderzoek in juli 2019 geeft aanwijzingen voor een blunting effect, wat betekent dat de antilichamen bij een baby van een gevaccineerde moeder uiteindelijk (na 13 maanden) lager zijn dan bij een baby die het vaccinatieprogramma heeft gevolgd. 
  • Er moeten (waarschijnlijk) 1000 vrouwen gevaccineerd worden om 1 ziekenhuisopname te voorkomen en 100.000 vrouwen gevaccineerd om 1 sterfte te voorkomen. Dit is niet wetenschappelijk bewezen maar een voorspelling.
  • In een tijdsperiode van 11 jaar (tussen 2005 en 2016) zijn zeven kinderen onder de 2 maanden overleden door kinkhoest. In het rapport van de Gezondheidsraad wordt geen achtergrondinformatie over deze sterfgevallen vermeld. Zo is het niet duidelijk of dit gezonde of zieke kinderen betrof en of zij uit een omgeving kwamen waar de vaccinatiegraad tegen kinkhoest hoog of laag was. Ditzelfde geldt voor de 1.020 ziekenhuisopnamen van kinderen onder de 5 maanden.
  • Het officiële advies van de Gezondheidsraad is een booster voor kinkhoest voor zwangere vrouwen, dit is nu niet op de markt, alleen een DKT vaccin. Overigens is dit vaccin ook gebruikt in de onderzoeken. 
  • De wetenschappelijke onderzoeken hebben meestal onderzoek gedaan naar de DKT vaccinatie rond 28-30 weken (dus niet 22). De 22 weken is in beeld gekomen om een baby bij evt vroeggeboorte ook te beschermen.
  • De vaccinatie geeft een iets hogere kans op infectie van de vliezen. Dit kan gerelateerd zijn aan vroeggeboorte, maar in de onderzoeken kwam niet meer vroeggeboorte voor. Er zijn geen aanwijzingen gevonden dat vaccinatie een grotere kans geeft op zwangerschapscomplicaties en complicaties bij de baby.
  • Hier los van zijn nog verschillende ideeën over überhaupt vaccineren (dus ook de baby vaccineren), daar ga ik hier niet op in.

Bronnen

https://www.thelancet.com/journals/eclinm/article/PIIS2589-5370(19)30103-8/fulltext?fbclid=IwAR2MSeUz2HgcBrgnhGGn8lZ1y8WWneyzJPppTBdIvYMZLi2N8gue9dS1vJo

https://www.medischcontact.nl/nieuws/laatste-nieuws/artikel/beter-vaccin-tegen-kinkhoest-nodig.htm

https://www.ge-bu.nl/artikel/kinkhoestvaccinatie-voor-zwangere-vrouwen

www.22wekenprik.nl